کمک های اولیه در آزمایشگاه علوم
کمکهاي اوليه
با وجود احتياطهاي لازم ممکن است در موقع کار در آزمايشگاه دست يا قسمتي از پوست بدن در اثر تماس با مواد شيميايي سوخته و يا صدمه ببينند. در اين صورت از دستورات زير استفاده کنيد.
سوختگي حاصل از اسيدها:
بلافاصله قسمت آسيب ديده را با آب زياد بشوييد و سپس با محلول سديم بيکربنات رقيق (5%) شستشو داده و بعد محل سوختگي را با کمي پارافين يا پماد MgO در گليسرين، چرب کنيد.
سوختگي حاصل از قلياها:
شستشو با مقدار زيادي آب و بعد شستشو با محلول (5%) آمونيم کلريد يا محلول اشباع شده بوريک اسيد و يا محلول (2%) اسيد استيک و مجددا شستشو با آب.
سوختگي با فسفر:
محل سوختگي را بايد با محلول (1%) سولفات مس و يا محلول (1%) نيترات نقره شستشو داد.
سوختگي با برم:
با مقدار زيادي آب بشوييد و سپس با گلسيرين چرب کرده و اگر ناراحتي ادامه داشت پس از مدت کمي گلسيرين را با آب گرم از روي قسمت آسيب ديده پاک نموده و از پماد مخصوص سوختگي استفاده کنيد.
سوختگي بر اثر شعله يا تماس با جسم داغ و يا الکتريسيته:
اگر سوختگي از نوع اول (پوست سرخ و کمي متورم شده) باشد، پماد ضد سوختگي به کار ميبريم. اگر از نوع دوم (توليد تاول در اثر سوختگي) يا نوع سوم (آسيب ديدگي قسمتهاي عمقي پوست) باشد محل آسيب ديده را فورا با محلول 1% سديم بيکربنات شستشو داده و از پماد سوختگي استفاده ميکنيم.
بريدگي:
بريدگيهايي که در آزمايشگاه اتفاق مي افتد بيشتر در نتيجه شکستن ناگهاني ظروف شيشه اي و تماس شي شکسته با دست ميباشد. اگر بريدگي خفيف باشد، بهتر است بگذاريم براي چند ثانيه مقداري خون از بريدگي خارج شود و پس از اطمينان از اينکه ذرات شيشه در زخم نمانده از پودر پنيسيلين استفاده ميکنيم و آنرا با يک باند يا گاز تميز ميبنديم. اگر بريدگي شديدتر باشد پس از ضد عفوني کردن محل آسيب ديده به يکي از طرق فوق باند تميز روي آن قرار داده و با تنسوپلاست روي بريدگي را ميبنديم.
آتش سوزي مواد شيميايي:
بايد به سرعت مواد منفجره و ساير مواد سوختني نظير الکل و اتر را از مجاورت آتش دور نموده و سويچهاي چراغ گاز و دستگاههاي الکتريکي را قطع نمود. براي خاموش کردن آتش بهتر است از سيلندرهاي Solid carbon Dioxide استفاده کرد.
مخلوط شن و سديم بيکربنات نيز براي خاموش کردن آتش مفيد است.
مسموميت با گازها:
دستورات مقدماتي و عمومي
استنشاق گازهاي سمي در آزمايشگاه باعث تحريک بيني و گلو و يا سرفه و سردرد ميشود و اين گونه مواد در آزمايشگاه زياد است. گاهي آثار مسموميت با بعضي گازها پس از چند ساعت آشکار ميشود، در اينگونه بايد قواعد کلي زير را رعايت کرد.
الف) مسموم را به هواي آزاد انتقال داده و دکمه هاي لباس را در ناحيه سينه و گردن باز کنيد.
ب) غرغره کردن محلول سديم بيکربنات رقيق، بوييدن تنطور اکاليپتوس و نعناع و آشاميدن چاي يا شير و يا جوشانده دارچين با آب، از کمکهاي اوليه موثر ميباشد.
دستورات اختصاصي براي مسموميت با گازها
الف) گاز آمونياک
استنشاق بخار استيک اسيد رقيق و بعد مانند دستور سوختگي با قلياها عمل شود.
ب) گازهاي برم، کلر، فلوريدريک و کلريدريک
استنشاق بخار محلول رقيق آمونياک و بعد شستشو با آب و محلول 1% سديم بيکربنات
ج) بخارهاي اسيد نيتريک و اکسيدهاي ازت
استنشاق بخار محلول رقيق آمونياک
د) گاز هيدروژن سولفايد
شستشوي بيني و چشم با آب
ورود مواد به چشم
ورود مواد قليايي به چشم
به وسيله چشم شوي حاوي آب، چشم را بشوييد و در صورت احساس ناراحتي چند مرتبه و هر مرتبه 2 قطره روغن کرچک يا پارافين در چشم بريزيد. در صورت لزوم ميتوان با محلول 1% بوريک اسيد چشم را بشوييد.
ورود مواد اسيدي به چشم
در مورد اسيدها پس از شستشوي چشم با آب، چشم را با محلول 1% سديم بيکربنات بشوييد.
مسموميت در اثر ورود مواد سمي به دهان
الف) اسيدها و بازها فقط داخل دهان شده باشند
به سرعت ماده را بيرون ريخته و با مقدار زيادي آب، دهان را ميشوييم و بعد در مورد اسيدها از آب آهک و در مورد بازها از آب ليمو و يا استيک اسيد 5% براي شستن دهان استفاده ميشود.
ب) مواد سمي فرو برده شده
1- اسيدها
آشاميدن مقدار زيادي آب و پس از آن خوراندن آب آهک و يا مخلوط MgO با آب يا شير، به هيچ وجه از داروهاي تهوع آور يا محلول بيکربنات سديم استفاده نشود.
2- بازها
آشاميدن مقدار زيادي آب و سپس سرکه و يا آب ليمو و يا آب نارنج، به هيچ وجه از داروهاي تهوع آور استفاده نشود.
3- نمکهاي آرسنيک يا جيوه
خوردن يک داروي تهوع آور و بعد شير يا سفيده تخم مرغ در آب سرد و روغن کرچک
4- HF
به مريض مقدار زيادي شير بدهيد چون کلسيم موجود در شير بهترين درمان است. استفاده از آب آهک نيز مفيد است.
،،،،،،،، بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اللّهُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ لاَ تَأْخُذُهُ سِنَةٌ وَلاَ نَوْمٌ لَّهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الأَرْضِ مَن ذَا الَّذِي يَشْفَعُ عِنْدَهُ إِلاَّ بِإِذْنِهِ يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلاَ يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِّنْ عِلْمِهِ إِلاَّ بِمَا شَاء وَسِعَ کُرْسِيُّهُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضَ وَلاَ يَؤُودُهُ حِفْظُهُمَا وَهُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيمُ لاَ إِکْرَاهَ فِي الدِّينِ قَد تَّبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَيِّ فَمَنْ يَکْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَيُؤْمِن بِاللّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَکَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَىَ لاَ انفِصَامَ لَهَا وَاللّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ